Heidelberg, kościół św. Ducha i św. Ignacego, jezuitów
Heidelberg, kirche Heiliger Geist und St. Ignatius

Lokalizacja: Heidelberg, Marienstrasse 2 (49.410897, 8.707698)
Budowa: 1712 – 1759
Architekt: Franz Wilhelm Rabaliatti
Styl: późny barok

HISTORIA. Jezuici przybyli do Heidelbergu w latach 80-tych XVII w. za sprawą elektora Johanna Wilhelma Wittelsbacha, który nadał zakonnikom rozległy teren w centrum miasta. W latach 1703-1712 jezuici zbudowali kolegium i w 1712 roku rozpoczęli budowę kościoła. Prace przy budowie przerwano w 1717 r. po śmierci elektora Johanna Wilhelma z powodu braku funduszy. Budowę wznowiono dopiero w 1749 r. i ukończono w 1759 r. a pracami kierował architekt Franz Wilhelm Rabaliatti. W 1773 r. miała miejsce kasata zakonu jezuitów a kościół był wykorzystywany na cele świeckie, m.in. jako szpital wojskowy. W 1809 r. kościół został przekazany katolikom, którzy do tej pory korzystali z prezbiterium kościoła św. Ducha.

ARCHITEKTURA. Późnobarokowy kościół zbudowany z miejscowego czerwonego piaskowca, złożony z trójnawowego pięcioprzęsłowego korpusu halowego i niewyodrębnionego dwuprzęsłowego prezbiterium. Piąte przęsło korpusu jest znacznie dłuższe od pozostałych i pełni funkcję transeptu. Nawa główna otwarta jest do naw bocznych półkolistymi arkadami wspartymi na kwadratowych filarach opiętych pilastrami z korynckimi kapitelami. Nawę główną, prezbiterium i nawy boczne nakrywają sklepienia krzyżowe na gurtach.

Fasada w typie rzymskiego baroku, dwukondygnacjowa i rozczłonkowana parami pilastrów. W dolnej trójdzielnej kondygnacji znajdują się trzy portale wejściowe, nad środkowym portalem umieszczone jest duże okno zamknięte łukiem odcinkowym a w bocznych polach znajdują się półkoliste nisze z trójkątnymi naczółkami z posągami świętych jezuickich: Ignacego Loyoli i Franciszka Ksawerego. Górna kondygnacja wydzielona jest wydatnym gzymsem z belkowaniem i ujęta po bokach spływami wolutowymi z ustawionymi na nich rzeźbionymi personifikacjami Nadziei i Miłości. W centralnej części górnej kondygnacji umieszczona jest rzeźba Chrystusa Odkupiciela. Fasadę wieńczy trójkątny fronton z personifikacją Wiary na szczycie.

Elewacje boczne kościoła opięte są pilastrami i podzielone na dwie kondygnacje wydatnymi odcinkami gzymsów. Pomiędzy pilastrami w dolnej części rozmieszczone są wysokie czterodzielne okna z maswerkami zamknięte półkoliście a nad nimi znajdują się niskie półkoliste okna, także czterodzielne. Kościół nakrywa wspólny wysoki dwuspadowy dach mansardowy.

WYPOSAŻENIE WNĘTRZA. Pierwotne wyposażenie przepadło po kasacie zakonu jezuitów a obecne pochodzi przeważnie z XIX w. Składają się na nie trzy ołtarze z 1871 r. z obrazami Zesłania Ducha Świętego w ołtarzu głównym oraz Wniebowzięcia NMP i św. Józefa w ołtarzach bocznych. Z tego samego czasu pochodzi marmurowa ambona w nawie głównej i chrzcielnica. W prawej nawie znajduje się kamienna pieta wykonana w 1905 r. przez Juliusa Seitza.

LITERATURA

Knaurs Kulturführer in farbe Deutschland, Augsburg 2005
Strona internetowa: https://www.sueddeutscher-barock.ch/In-Werke/h-r/Heidelberg_Jesuitenkirche.html

Heidelberg, kościół św. Ducha i św. Ignacego, jezuitów