Praga, kościół św. Mikołaja (Stare Miasto)
Praha, kostel sv. Mikuláše (Staré Město)
Lokalizacja: Praga-Stare Miasto, Staroměstské náměstí 1101 (50.087778,14.419861)
Budowa: 1732-37
Architekt: Kilian Ignaz Dientzenhofer
Styl: późny barok
HISTORIA. Bezpośrednio przy staromiejskim rynku położony jest kościół św. Mikołaja, jedna z piękniejszych późnobarokowych świątyń Pragi. Kościół ten zbudowany został dla benedyktynów w latach 1732-37 według projektu najwybitniejszego architekta czeskiego baroku, Kiliana Ignaza Dientzenhofera. W latach 1871-1914 kościół służył jako prawosławna cerkiew, zaś od 1920 r. jest główną świątynią czeskiego kościoła husyckiego.
ARCHITEKTURA. Kościół składa się z ośmiobocznej centralnej nawy, nakrytej kopułą i ujętej w dwie boczne kaplice oraz krótkie prezbiterium. Kościół posiada szeroką fasadę frontową rozczłonkowaną pilastrami i ujętą w dwie wieże. Górne kondygnacje wież mają ścięte naroża i nakryte są kopułami z latarniami. W środkowej części fasady znajduje się portal wejściowy a nad nim duże półkoliście zamknięte okno. Rzeźby na fasadzie wykonał m.in. Antonin Braun. Wewnątrz ściany nawy opięte są potężnymi filarami i półkolumnami podtrzymującymi wydatne gzymsy z belkowaniami. Filary przebite są w górnych partiach półkolistymi emporami. Nawa otwarta jest na prezbiterium, przedsionek i kaplice boczne dużymi półkolistymi arkadami.
WYSTRÓJ I WYPOSAŻENIE WNĘTRZA. Kopułę i sklepienia kościoła zdobią freski, które wykonał w latach 1735-36 bawarski malarz Cosmas Damian Asam. Malowidła te przedstawiają sceny z życia śś. Mikołaja i Benedykta. W kopule umieszczone są też rzeźby benedyktyńskich świętych wykonane przez A. Brauna. Dekorację stiukową wykonał B. Spinetti. Ołtarz główny pochodzi z 1737 r. i wykonany jest z marmuru, znajduje się w nim obraz Matki Boskiej K. Špillara oraz obrazy Czterech Ewangelistów malowanymi przez F. Naska i A. Wierera. Interesującym zabytkiem jest ogromny, ważący 1400 kilogramów żyrandol, podarowany do świątyni w 1880 r. przez cara Mikołaja II, kiedy pełniła ona funkcję cerkwi prawosławnej.
LITERATURA
Georgijewska E., Artystyczne stolice świata. Praga, Warszawa 1977
Pavel J., Sztuka Czechosłowacji, Warszawa 1986
Pernal M., Praga. Spacerownik historyczny, Warszawa 2013
Szymański R., Złota Praga. Historie nie do opowiedzenia, Polanica Zdrój 2013
Strona internetowa: http://pragensia.tiscali.cz/art.asp?id=40
Praga, kościół św. Mikołaja (Stare Miasto)
