Roma, chiesa di Santa Maria di Loreto

Kościół Santa Maria di Loreto położony jest w samym centrum Rzymu, w bezpośrednim sąsiedztwie Pałacu Weneckiego i Kolumny Trajana. Obok znajduje się też kościół Santissimo Nome di Maria al Foro Traiano z bliźniaczą kopułą. W 1500 r. rzymski cech piekarzy (Solidazio dei Fornari) uzyskał od papieża Aleksandra VI małą kapliczkę. Po jej zburzeniu w 1507 r. Donato Bramante rozpoczął budowę obecnego kościoła. Prace jednak wkrótce przerwano i kontynuował je dopiero od lat 20-tych Antonio da Sangallo Młodszy, który uważany jest za autora projektu kościoła. W 1534 r. Sangallo ukończył dolną część świątyni, którą nakryto prowizorycznym dachem. Ostatnim etapem było wzniesienie kopuły w latach 1565-73 przez Giacomo del Duca. Architektura stanowi połączenie cech manieryzmu i wczesnego baroku. Z dolnej renesansowej kondygnacji wzniesionej na planie kwadratu wyrasta sześcioboczny tambur nakryty kopułą z wydatną latarnią. Elewacje dolnej kondygnacji rozwiązane są w prawie identyczny sposób. Podzielone są parami pilastrów, na trzy pola. W środkowych polach mieszczą się portale wejściowe, nakryte trójkątnymi lub segmentowym naczółkami i ujęte w bocznych polach półkolistymi konchami. Nad wschodnim portalem umieszczona jest rzeźba Madonny z małym Jezusem, wiązana z osobą Andrei Sansovino lub jego szkołą. Elewacje wieńczy wydatny gzyms z belkowanie przedzielony w środkowych częściach przerwanym przyczółkiem. Ośmioboczny tambur w narożnikach opięty jest lizenami, pola tamburu wypełnione są na przemian oknami i półkolistymi wnękami. Kopuła przepruta jest u nasady dużymi okrągłymi otworami rozświetlającymi jej wnętrze. Wieńczy ją dość dużych rozmiarów ażurowa latarnia przepruta półkolistymi otworami. Z południowo-zachodniego narożnika kościoła wyrasta smukła wieżyczka nakryta kopułką. Nawa wewnątrz ma plan ośmioboku, który otwiera się półkolistymi arkadami na cztery płytkie nisze ołtarzowe umieszczone w narożnikach. Całość nakrywa kopuła. Prezbiterium jest prostokątne zamknięte ścianą prostą i nakryte sklepieniem beczkowym. Ściany wewnątrz są podzielone pilastrami wspierającymi gzyms oddzielający tambur kopuły. W ołtarzu głównym umieszczony jest obraz Matki Bożej z Loreto pochodzący z XVI w. Ważnym zabytkiem rzeźby barokowej jest pomnik św. Zuzanny wykonany między rokiem 1630-33 przez flamandzkiego rzeźbiarza działającego we Włoszech François Duquesnoy. W jednej z wnęk warto obejrzeć mozaikę przedstawiającą św. Katarzynę Aleksandryjską, którą wykonał w 1554 r. Paolo Rossetti.

LITERATURA

Sztuka baroku, pod. red. R. Tomana, wyd. Konemann 2000
Strona internetowa:http://it.wikipedia.org/wiki/Chiesa_di_Santa_Maria_di_Loreto_%28Roma%29